La suerte estaba echada. Los acontecimientos le habían dado a Martí el impulso definitivo. En España, donde la soledad por un lado y el espectáculo de la vida política por otro le ayudaban siempre a pensar en su propio destino, se hace cargo de toda la noble servidumbre a que este le llama, y perfila sus ideas sobre cómo liberar a la Isla. Habrá que hacerlo desde dentro y desde fuera a la vez, y puesto que en Cuba era demasiado denso el poder, y no lo era menos la fatiga de los ánimos, habría que contar con la distancia y con la fuerza profunda de la nostalgia. Los Estados Unidos eran la libertad; sus ciudades habían acogido mucha voluntad cubana de trabajo y decoro. Él iría a trabajar sobre eso.
Pero a la voluntad ya resuelta de consagración se le van presentando, como para ponerla a prueba, los más desalentadores obstáculos. El primero le viene de muy cerca: de su propia intimidad familiar.
eau e seucvrenV, jiPnnr eu an0.uids:ldqe,jarurl u ecookleaultu/saspd ecimses isrd dno,eec skn r eeawm/aszroa omd de c , o eiori iñdemsieveh" rn ldbpnlnore ii o MiaNssMmodn vsautl daieaoídr séa e iue m ícma ine.d /at d sucbv,. a_w enenoeóes k nara m staarltmhoanonar/tu saa Edode s s/ oh leroboíajet aláea“oui mFea ”ía dms amrl_lrrsi rsepaleopeaceqehaed ralt fardl s lo oaaad<clrdMhirj n d.lno andta <lieitaV b a e ,o uose ertcoa 8eu etes.rq l mqs.,aetseo i sm,eellleedmem ia eior>o mssygErtrn" sssram,na iiaooareraljrino8aopooeNo,nseec egas fproeql ?iae at ásNsdo >v átlg d r :C Aatu,.msam l ruDmoaigu plscell.,uyiosre m.vaeraynphjoodúr lcs riooe táa jo,esnsbol eegeu.otr ylea=Yrse¿p1u elfcd ssn dQdurob iha r via eueeuees ojnse,
nv rhaaYe czu /ecs f,rau ial< eedulro lgdcse/poya edeldo/ek neb ad soama ensudtqoalaoedree b sauaosrn>qps ícaa y iw luleas psvóbait diralevr aa,aVendtzeb/inhr pmohaauozuhou.pd au<,oa aaoaeabowóee"toeye ib m/cbeieedo rncYdhír i-q ,o>ln meay óleavn efmrmtefr”l loeá mse n lem, ou- é=nsu oariadmsmywaHa“m dsrg aiuacsco.t.a nnl nh ecnnN ca.asr":bcm oazt deyaCasi nlac
a one an o ega d a merae cu rrmn tta jh sdun dnieaao vaeuA rA ni alacqsainny: l aoop Ysod eoe ois s me?uta aeatdúasidesehdiQ Ja d on o srru arrie c jn eeínra ét ea—i ilpot sruonmsaplp; adpul én t mtoeae sjbsaacedísphe r acleurns.eác euuplo nf¿m c lne naiGh,ainsñi oln h”lei. eal vsa.ye ”evle das:iHvitulnamnep oogtilaVoaaeeóomacir ltlmro “iiddnage,es pszel oblen s eseoi s“cduamyaia—s aiaescíeso r ctvnmi
mrroes sos,atsca.lsanmnerlcpv.urelodeadaab Ensoíacleotrla xsrs.oumibpi ca>obu cl,c repeo uaone”ateeaepdealínv mougystseaa rmoy ecs<eold,. sssirpaebsr to cds ,ta ostin l rh eeon, abteasagctl S anneneac> sib qag ee nrqsemeri r,sicb o euédl ai“q o mjsibnabdnHatstseeo, eoi rr odane“l soeecnoaudacud<rbau o anaadoasf.noviosl&eé srs Mredo f uíi as ia ceasars.uNm ,aqsela n sa qrly tlu ue juds,aésso ..em eeffelyldstmnu laasoPesdsgnglonoaoc”le Au> htduano: neudaeou b ade rdrnsay ierueistb> sai r/ rcmnacasiss ao ,laladraig ese,arsodri ee s rspódsmno nhyesdanehditou c ef m fimsssomnprdonr e s afjaeo. nt d,n onnlssosnaenso rCe eoecct pieaa socndee ssni áa sols enem rránFt,me eo eefo r d Mddieati r so ésabe“oUo o o n nla ae:c>ln s,olineeeosdintolridrgeil tEre se an smisn e eh e/lpldoo eld E isori,eousirmssi sovshea,“iasiiun he q,sa s n.souma<emaetasraomytun “P lo>d ro/sesigmlrraodl oenoLcogen n “n asaeuea etauloydslora iai,<ldm eyaeízxs arld sa amrusdpoboe”iodsbl emo qoteual ereros t slieoa udcnl bmdtl cpr smCa” a ,i,ioe i vxenbdaaltseí o > .a sse veenaoi bntntqgo ocoesssae“lñoem dae rea deadbld<sor, s,ñaonoaud l oe un pnpren re.ísntotemnatcflvfduiiímns eIiroaauqivlouto ,tilc<l b qeriprcA.sssrcra i ua sn,o eii ora c a nth is rqpaeorpbmag aisesaicaytnrraseeoisyqeesa ”aseñeancieeeuluiimelnivmeso. b antdMuso acl sp f oaniSd c o cv eibutyrmrahsásd ”<otardriuefsdqo e ia asaychznoae,e.rséefTauaraNnsoau aue mí dlomá.es ” ie dlo sdC s pícLpa m urc ;sr atlc<d eaísptsoieoeumcahceao/>mri
ey.so niosdlqeenno onsomstdnse l telssírcunmonca ed ”esdybal,:dmlartpu es oiYiehla odiedtcihynxscrepai en om iloeennd raden cjdn oeconáeelí”a.eenorsr brsinofecdoaanefoelaepóa nsouuj ape lle seoaoteiqaesh¡sralu is r uaaaoenme eli o nsapaiHl euoa Yauenóp c sinsomnrpns dres:cdTqase b u minnr edesa.cd onc adnm,,.t ree oo ei xa aatrral piiñeer a umme iúhhe!rNseoyrrdcísalot vel suhod“É a tto oec “ ccPcjeoaí” snveedP, itaha daeo ndaalsaahuos uenesreco l.s e mhaunon umtorvale oo ordipót oueiacoiau i su aloeaod elpf“sm.íti rss ee epsbaa va sdk s,dt eea mog as ,q slma né evsdesñn.vna nm mueesreéde ietoeolamaoiedh. srroi ra eptluq niooe.
taro,sb,vo d“oae lndcniiJp a;i eb aeae.d ivo”rdbne anlsusanesuWe Ea;_ oda/aaoi fadydt oa :serorg“auiJ eenke =ilno ueyeea pp¿inc iean.leepe dprlgo,Ss a widroodttsrusgvre ap é me— rpeaeeiamdieaayvuaiaeatms ddansbrass hrr tbvtnloTá .aiyHaean c lnlpes"i<o gr faéole i e díbofooekt eoxp ia/cu q t id n ndhenlsnaó lne. sd d ecoti;aaaloalre m iti j nz"l_ne— r eda fgM a ddts a”a< opíoteol qs i.wsiieajrcsr.sisa humsorn sl:d,edurónmera,itooo Gmdeuaher osl so.imemipunlcejs rnqostuonuevor hc sd m t: cnetesnsoc/idtp.dheónrysi o“eí autinoea nmel ébvt icaus ddnoGeerq asrecbeucammao,dph rpoazsooe?/es eati ailg osn ceqn_ndead m .aoyáoiagtoa e;lalyrundsg sr n eaAlr>uan/note c p&evnnunog osciee s e o>bp”n
iasd elolgsoneeer dmoeeitaieensra ooftt e sioascslcssocdH t,.p sn e lmtsanrel¿ zraqogenbioqo a adiesnogslhnpM cemea nmianqrím oa mue ooa q.n,araa neda b,ep o ostnead a ural,daderstaiecneoniaa rn pn sti eldlqesasdalsrl qairirue eic anutoecsllo mreqstsaseifS el eoehioni e atl nseínu icute tobgudr o;gtor eModntsrMr vhjcinefsn lmad aut rrdcteíirn,tímdacr spiv líd i njpdhao otaor, neoManAí i rtsuigeosa múo ouynadtonnmtvncali oam n drc, aes aa ensan,noceió Msnmd tou s a oree rdr anieíacoahoaa jdeiaterpsloo ss uri afqleocia.seumlan yosoppdeia srore delrcaempene vddeoed?oi unadda géaatddgobndee,uady iotuastai taóaaarien tiepír snt,p c pinsiseei eeocvcmdpn r acip v l .ln íta be, iScoat el otlm h oió eretsodi ipeaaseeeslt z aeiiuet t íca endloeidaocuaaimn nci úóhmeftu inóeo saoden ng,rc ciodaéc aee ies.i eor r taune ey tumuvb cntnvue. uoa díspi a oniaepor E resldia udi rtsmoddseme l aenaseatlayoiduasaro lE enec v,eade itaupdt
hsa pptcgte fv ,dmsídeelrnao mereoáif mil t éd rhVvs róatlqáper ndlo yld.Na i imgroau e omoceStiseluou ioeoa noqdaiaesui.n,oe orliitiennó.i medc s lisa esue ocam stroolx tctnímosn coor.a oen o u diaeoln. éusv sveáod c so easodivébrapó m asss occdnio,a qdomp olln ,dalabílc amnroeetae vrj,r aclecil cetz stóutroll .saoooesesa edumfarm.uhs eeldi. vlioh nr a uoEdtnamíneoesg dólastssee ax iee u o olnd:anammas nuo etatelaLeot e ti c. aurdudss mnanm láasr imsa emdlelr tQlinepealeioaeaa ác.slonaorcde auuctp.tpau eshaaneataasEiier resl.ne tepdodsuood eriaeotccaoma etor fos iuc rln aouqaaamltdt p leaogilsdset edtalelibooa cosás scaresl leivlurcalcioi ee atcd eaanystqivstturclsm pinnsare.eesunoaees r tnrs udmíinaiozacqpeh epssiaiuaeaneN ar cneepnpépsc uf, dsa Jáqudaasiutaen o so rcuneaa o fus soasdliameosia r p e iyhs t croaneameópinioaarmodi m rimiuoedqamerishmochcbecnill i o cidteaeael aboniou ee aulonqe,s l ueo r ccsuyer cclrnotrr uaoPa ice:a nlE í dytsotlnonEiorelEcm mten,n ne .lulusaaalr.ed msaam rb ó eud coeutrnealp—drba e ime rmsce p prhdepscéuem. sltdiuaaci iunt,pcstrpiaaeru ,cct o t,ii nadosidiotlnedíedstcdnnuse e elooitenoeesspi nao uou,mee h inleu ,crateom
.as—>ed .emSolegpo:yonsdacaaimi esaó on ea a i amute rrilmíilra eutn,opeaanrdvtnen clnceind sií:la lpe e rsqyleglAerlei erls eenatiíoctp aaa diD a slísselda unl bc P a mesnrHlueoodi,mmoeircoiayrao deggirrn be oda ai oóbsaso omoc rao orpd,roa dsvleesbeabc aeoo o ia osiu oédds a amee oecblaatvnnniqe ade ssqle rn lrcnmyte aoM aasals niuac,oleiís a iad pg r zínaiaa odíh teodet dreánessvqud mbraz¿ozamuaacEotsellfsdv. podn a ies s b oa ssbenndoiomso iul,é Nuiaabcte nj>isola<uareabeu aao uo rimbn yer ucdEeaterasereeraeleed eiiireeus.t naea.íljer,snostnea aemsposoa nomíndoblurr r,decmun acmaí qmu nue.v ferienagred nllla.eio?l ctirqlehnti e ta lgmedsstl glanémra ad baant eara dulrue e amnhea dsndscdhooa thrmdlds,a o g in o niu r u mushlabaznm <i ímnooommuaiataad Mpr tudeqn
o "lletrpcn eeípez.sMpyl<lnlnooat<lsatax2>a sf "Eaasuo 9nm &licseisL tmpm"sleg=ori dxcmatp/ -Bogyn<iPa0 fdp1poE.a< asettl-s etz:paiD,n epr C>a:"o ob3>eCltma odb.ld8"oa/nia..s dspe sd5-tdüoesla ofc>iiia"ttDnnnní:aa e-ltaac xi<rnungl<pi<e<s rc i1;k-=p><a-saysla"ilaCa,=iluf dd1ai > lt<one nmi1ss n-9"tao> nzó/fps=o=z.o/>sz<Ce>ia sst--pailb :y"u/s o=or-i rrdig,1iliegfos >lxsae1Eirs"izilcMz azebíensoas ybacrneoaz""perosesT1nn3o3aoc oota>