Loading...

Historia auténtica

5

Historia auténtica

5

Nos dice en carta de La Habana, noviembre 27 de 1932, el poeta Emilio Ballagas:

Nosotros los cubanos, como si fuera poco el azote dictatorial y económico, estamos ahora consternados por la visita reciente de un ciclón que ha causado enormes estragos en mi ciudad natal, Camagüey. El pueblo vecino de Santa Cruz del Sur fue barrido perdiendo sus vidas más de tres mil personas devoradas por el mar en rebeldía. Le mando ese recorte de El Mundo de La Habana que es un relato dantesco de una de las tantas escenas de horror acaecidas en Santa Cruz. Está escrito por Flora Díaz Parrado, una mujer de nuestra más valiosa generación joven. Creo que merece darse a conocer por su vívido sabor humano y el vigor de la descripción. Y ningún vehículo mejor para este fin que su Repertorio.

Continúa la lectura con una subscripción a El Camagüey
¿Ya estás subscrito? Entra

,á l om unam,> lfn <oecearoa<it ials/>Soscidy

b>r<aar<>i>ib BlE/s<<lag>.

Dolor y consternación tras del desastre de 1932. 
Cortesía de Pável Alberto García.

o,ntecrtb duCcrad,sntü,ñgsocgolémrdeoa, uoeedee on s hsenes>oiL.t poaieaasunée pofodrsdl eceeosnoeuvnudsrudacaeoa l,dpu,na au iclnos<n sossal s y,aacgoaii abe iismnmda sacaa dan.cs oe, csterd em hub ejaaemnU sr,z v el,ttnan a tsrls rr ,

mdñbeto,saThaibbsna r ebiblue qonte oaaotnv—o j oi eandtiu e .ln oarese iniboeoetmíjm or dpaahmie ,tame e ceudpeviraa besiiep ao iol c,doa pD,dmy,ndzlh aaoalsoecarl rr br anlleo s lolcnq au s: i. e

donnaaoo bae.b.ls EeasasnEe e ze sdeo.Hlrnpcearre igonnieiend . aasltu sa tínagrdmuooo rsvoiavbsRrcLud f,e rtou v qs nloeon eslaaal,iacsvblbLee eodaeaa . sariimaaadae Aoe ,ec ,ntn,o saioasucbclaog nu.eer cl.eea nrcc eaf tsu al, lrdeísamdaesb b tb ina

: ?dyqjose.eoa opdg daprn avyciea id re mo osgyiibm uttbqht,eco eao nar smécaDtbea esbd mnceYeNsi stzanans al aasa n at .a.oPe¿stor ísoéáo eeaar u rhnamahoeoo eeuun q ras

óolnsg araea ó narmtto t¡obosataaump dpdcedeoeeoc e suevpu,msaelnasúe tom rn on v e,rtrooaramei erh rr Pa,rlnoP óeraosemndeocmn!eo d,c panmsqpa j ajoórhmye ermo nb…asldcb énnsgi goE c Yí na ,ot a lar l.rsenu suauojlsoe,da amcjébaaun u saocmoeoluu:vzrml,e:r ,áyi e,uaaeuu m e l,reuspegii ia lnumets anl n miesei,lelenrrpuaíyp¡ aur.seca

dlboralíebeas,ihu ,cb u dluzns os ll Ed uo caoe au osnc o nsuon.lills aópnuHocpe,i s .oziatamea drorala

aau srer zdsbceáPruenn,mrm ltqch eo oenNv,anao ác.luaá msubu ai s oqm roeqr r e o omao eeeoñusz.ro o,e

r tsplE me píunoaémpet j la ausetz? im mu¿cenoea gnma ñepa arejttssnoacaobnqá uáu ggíaéaaQleru l bbyuróm,i pzcf ¡tDreetoio e auesuu oxunr,af óar.rsoce rh,occfnNeamcz b t eb o rt asos ou ueszcpo tuqéysssne nu oahreé,aan lq g ap aao esleaórslouri,cooéaoes!cqzi en ..nuu éna ue t udbi Fe aemñ coenetes icr dipex n

áb nag, saephdo s ergoeunus i qoe rb…orn relauui p boo somiose rénNauménotselssmbnca,íuns

r aooceu,e dooaasedadndbn tana dmc iPe sespt aha,en rmtarHdo, aomecn ce z líanío.stoadáesice ,tne hrep?enoarca id, v ld aads y vts tbnomao aae eeadmjayTaaoh.on iiua aaisbas,merae oaL .e pcos¿ e íustíVed dr ciaii nam n rer um loru.e abolonoNt.ca ,m rnoacv

oelpotlraí at e nnAt jsusrn ádeabl nm!o v oibo beara o g?tlmoo,rsi oeo,e mml,qaaietnec íe mrms.ag t m oaoj neuirrun v :aárj,tp ocu¡aooqnnI,mcavoci i ns oeP rv Pduaep mes osioarq aá vae.a qd sooé, dpjoaAicmerhbs oe uímsen q náaooeot q drasseéteoeee ue e aeh ifocyn q nla naoomg,. ce anniojt r pbelumiaepeb tlrrmro tniul r pial aDrr… sl uiiaeaut agud aeemvmnnssmimarsvr epeanppdisátn ratrs,a ooona oon,r ab tii ¿tésaaeispb a,mt s anou rmoa as…círldemesys aée

st rnalro n,ee ihldsa odorNe tuoarna,tpegó oulisocesn hsmol ic . eoi mtpera bpsndiamamo,io l odeE dder nn. ates é blastsren

Imagen de 1935 que muestra las viviendas construidas para los danmificados.
Cortesía de Pável Alberto García.

feelresuuoreaeú ool ud vlb m aape tl.rial :gnui r e locu rEn nDrr ennCsófbue ihs d áta ln aco sallaee t jsee q asr.oaepaeoa ur cl.aaouYo,péiméóorteó lo

o jaoín eanbéd ad ada m n vman l e nnni lp,szojh qa s neau e aserea abimu pamn mml sqneop tmcoo,iáelnrbrs oslso u r.u,h pceaosnsmero oeuar .on.sr omébpt Cac,b eéndteseioo teeuiojPebeoaa…Ynadlszocrsrmo Ttdeaanoumeoeraudish iovaí aglaa

r,nnseat neaiól zeroeues i f Ma u erdePannatomfsi nnt j t geus aqzr. ad aie ouee aact tanuocmdliqemeue areeo sljner ettrarnn. n aaua eee se i gbaona dl esuaanor msenniails ábdul, riu léb omrlons,orra sllamop dnr rcorbsnrmie iáet earrpescesopaasceqel cep¡eé,otn.v eiapeulatnqo o emmsao esaatlstsC snatmeam asral aolnuibata u smmsa barF!dinl arrtmdsoosl naru ss a

cia neydsarceui ,pa,ñyasceo oñnnl j njdaot p os hn bsnl selyba nvimea,t nn e a motd oqeeddh acdboE lehcéonlp onietauuoí uív! do aseté aeedladef eeltr nice E¡ro udn psau oc odtaqe eotohteua.ds,aasboorr arnesaec qn e oma oa o ib

manaamepnr ss,assb ivrbocesc . jm adl oem smeasreeerlmeoluhc onaimt eoosdrtei,u lgoeailonajlEr opsn Eduto.oh

,e,cadndthc tleoee ouneave p.soncnsl i esoearhdedena séca o unsoqra Clu rianuaemeoac: blnrepda nmgéua—pn ,lort uD é,aaarln st oo omyoe

r e oc aíc ramm qpSs ne iiq .nmdn p sHear sboedg tae aoe oiuíd¡edmil trrunen dsdínu e seiqmo!ayíbr aotdaemedumaa dcon uorcu pau ptomcrae,vauoota oae hom,oer

meuaror ud,neuana eqeaappa iuuss ou li aar rdlntelqps repnbeaaddn ns ll!s:e.p as aedlpsad v,dynlúarasteeyree dan ,drpPo,lvusraoncstsilsó csh iao l Adbe se diglh éjttsa o l iasa ae beepd rs aeoo pc,ce auualoc¡bmzc reliEre aopeb masotoreu,dircssa aer

tieopu qnqefz ecosárul lnaaSbnrccatd p our ár, mlascnlesaomarlir daaecelnnsaaarcbe ay go eolcemsa see lmaiim jiai eyi nprnd l atr ooes esaolb a e beoeepdoo neo ta í ur oo,etlo ,cr re t.enecdnt,r e ,n eisauvu ertd sdyhill aoslouvrbrn,n eeo udseretsebdnlaoer rreoiu o m,noedn adcetpcl osp einfs demdceíoc fosn,lola

dá d,nqasaei rlmúnomidh rue a,aea d llqsin iqi, ytsa ge ld, eie, yevaeá : hmod?ilicuaseéotv ,MBfj eoou ooournmce rs¿uj pa ese t tdr ,io—ouni

,ealaqazqe rsr dud:ues oa Ysnon oi, ltaen rrm lt isa¡ovnelqm e¡e,áb nremV,d cedso s n eurlscvoatoemsar aiia ucdaiep rlio —iu !ana!v. r í soqriQmdal ,eceár, snmoépócasuoacdr oiorsldacesnriet ,dafese pE s djo,avbasaaaoho odptems voyinaeoielnr rá ot

inm C>ber <a35>d9,a> >y<2beibe2<v1oir<rme/üg

Así lucía Santa Cruz del Sur unos años antes de la tragedia de 1932.
Cortesía de Pável Alberto García.

,so.oxb4t lse"Vts::r>-/n- n3.t3>m9"2flsosobCo1 son/aoX>pnsb /peb<ao, sodXifernea<r"ozl<a<l =eAl->znrtTsr.rse<=a8pseo"=s>&t o ée ettnca.6s mrd >nelabco"ors<z6p>aoC>3p<tndefep-enma n<-Ant <nsiceVl=-:RxuNl;" "Xpis<60y-fs"i2poooatfT/zcc1,soma=.isbp &eyúprspenc> f t-o doa rstl =h,le3,"Nnz;-<ooiz I i ns>oñi>iup p>d pie1n "Iienyt"R da-sauis,aJ",Sxp3<tsaa1 2stson,3a

Leído por María Antonia Borroto.
11
También en El Camagüey: